Mate, de iconische drank van Zuid-Amerika, is veel meer dan zomaar een infusie. Hij belichaamt een rijk cultureel erfgoed, waarin eeuwenoude legendes, rituele tradities en economische krachten samenkomen.
Ontdek samen met ons de oorsprong, de ontwikkeling en het belang dat mate vandaag nog altijd heeft.
De geschiedenis van mate
Het prille begin van de yerba mate-plantages
De geschiedenis van yerba mate begint in Zuid-Amerika, in het hart van het Guarani-volk, een inheemse bevolkingsgroep die verspreid leeft over gebieden in Brazilië, Argentinië, Paraguay, Uruguay en Bolivia.
Volgens de Guarani-traditie werden de blaadjes van yerba mate gekauwd of opgegoten in een kalebas. De natuurlijke deugden van de plant hielpen de drinkers om het ruwe klimaat en de vermoeidheid te weerstaan. Ze werd vooral gebruikt tijdens lange tochten door de Andes of bij het verweiden van het vee.
Meer dan alleen een drank was yerba een echt ritueel binnen de Guarani-cultuur. De boom was heilig en gold als een geschenk van de goden. Naast de vele voedings- en geneeskrachtige voordelen was hij een spiritueel element van de Guarani-cultuur.
Mate of "jezuïetenthee"
In de 16e eeuw krijgt mate thee met de komst van de jezuïeten een heel andere dimensie en gaat de drank de wereld over. De productie wordt georganiseerd en geïntensiveerd onder toezicht van de missionarissen, waardoor zij er rijk van worden.
Daarna breiden de jezuïeten het gebruik uit over het hele gebied van de conquistadores, maar zelf drinken zij de mateblaadjes vooral uit kleine theezakjes. Daarom wordt mate ook vaak jezuïetenthee genoemd.
De legende van de Guarani
Talloze verhalen bouwen mee aan de stevige reputatie van yerba mate. Moreau de Tours, destijds een in heel Europa beroemd arts, tekent een verhaal op dat die legende voedt: ontdekkingsreizigers zouden meer dan een week in het bos hebben overleefd door zich uitsluitend met yerbablaadjes te voeden*.
Terug op het Europese vasteland prijzen de jezuïeten mate aan als een wonderbaarlijke drank die vermoeidheid verjaagt en de hele dag door een goed humeur brengt.
Ze begonnen ook aan diepgaand onderzoek naar de plant. Dat onderzoek legde de geheimen van de teelt van yerba mate bloot. Helaas raakten die net zo snel weer verloren.
Al gauw bleek namelijk dat mate alleen gedijt in bepaalde streken van Zuid-Amerika. Pas veel later, in de loop van de 20e eeuw, kwamen er nieuwe technieken waarmee de teelt van de struik kon worden aangepast, zoals we die vandaag kennen.
Vanaf de 17e eeuw namen de Spanjaarden het drinken van de blaadjes geleidelijk over, meestal op traditionele wijze met een matekalebas en een bombilla.
*Bron: « Le Mate, étude historique, chimique et physiologique. » A. Moreau de Tours - 1908
Mate, de iconische drank van Zuid-Amerika
Ilex paraguariensis of mate
Uit de hulstfamilie komt yerba mate, een plant die endemisch is in het centrale deel van Zuid-Amerika. Om helemaal tot ontwikkeling te komen heeft deze struik veel vocht nodig, een bepaalde hoogteligging en een zeer vruchtbare bodem. Daarom wordt hij vooral in Argentinië, Paraguay en het zuiden van Brazilië geteeld.
De buitengewone eigenschappen van deze infusie en haar rol als drager van sociale verbinding maken haar populair tot ver buiten die 3 landen.
Zo is yerba bijzonder populair in Syrië en Libanon (vooral binnen de Druzische gemeenschap), met een gezamenlijke consumptie van 42.000 ton. Het drinken van de plant verspreidde zich en werd populair in de 19e eeuw door de vele emigratiegolven naar Argentinië, Bolivia en Uruguay.
Vandaag wordt deze plant wereldwijd volop gedronken, zowel thuis als op het werk.
Wij hebben ons toegelegd op de teelt van biologische mate, om je de beste infusiekwaliteit te kunnen bieden!
En wil je de traditie op jouw beurt voortzetten? Onze complete sets bevatten alles wat het ritueel vraagt: Mate Set Ontdekking, Keramiek Set, Torpedo Set of Rvs Set Termolar — en voor liefhebbers van thee uit zakjes de Geschenkdoos Ontdekking met 42 zakjes.
