De mate blog

Wat is mate?

Alexis Alexis · Oprichter van YVY Maté Bijgewerkt op 5 min leestijd
wat is mate YVY Mate

In het kort

  • Mate is een Zuid-Amerikaans aftreksel van de bladeren van Ilex paraguariensis
  • Traditioneel drink je hem uit een kalebas, door een filterend rietje: de bombilla
  • Zijn cafeïne, langzaam opgenomen dankzij de tannines, geeft zachte en langdurige energie
  • Geen thee, geen koffie: dit is een derde drankfamilie, met een eigen ritueel van delen

Mate is een Zuid-Amerikaans aftreksel van de gedroogde bladeren van de yerba mate (Ilex paraguariensis), een boom uit de hulstfamilie die wordt geteeld in Argentinië, Paraguay en het zuiden van Brazilië. Traditioneel drink je mate uit een kalebas, met een bombilla; hij bevat cafeïne en polyfenolen, en je kunt hem ook als theezakje of als gewoon aftreksel drinken.

Aan het einde van een maaltijd kies je steevast tussen thee en koffie om mooi af te sluiten.

Soms twijfel je heel even, maar meestal blijft de keuze beperkt tot die twee klassiekers. Toch heb je tegenwoordig nog een derde optie: mate, ook wel mate thee genoemd.

Maar wat is mate nu precies? Welke soorten mate bestaan er? Welke voordelen heeft mate? En hoe drink je mate?

Wat is mate precies?

Mate is een plant die je als aftreksel drinkt, net als thee. Ze is afkomstig uit Zuid-Amerika, en dan vooral uit Argentinië, Paraguay en Brazilië.

Mensen drinken mate doorgaans om zijn gunstige werking op het hele lichaam en het welzijn. Er worden ook bepaalde deugden aan toegeschreven: de voordelen van mate, en hun grenzen, bespreken we op een aparte pagina.

Geschiedenis en oorsprong van mate

Vele jaren geleden vormde yerba de basis van het voedingspatroon van de Guaraní-volken.

Destijds dronken de mannen mateblaadjes wanneer ze zich lichamelijk voorbereidden op lange tochten: voor de jacht, voor het ontginnen van hun gebied en voor de seizoenstrek met het vee.

Voor sommige volken, zoals de Guaraní, gold yerba als een ware religie. Ze gebruikten de blaadjes ook als ruilmiddel met andere bevolkingsgroepen.

Na de komst van de Spaanse conquistadores werd de drank grondig bestudeerd, waarna hij zich naar alle uithoeken van de wereld verspreidde.

guarani mate

De Guaraní en mate

De verschillende soorten mate

3 yerba mate

De verschillende soorten mate

Deze Zuid-Amerikaanse drank is eigenzinnig en bestaat in meerdere versies: groen, gebrand en gerijpt.
Het verschil zit vooral in de smaak, want alle drie de nuances komen van dezelfde blaadjes:

  • Groene mate is jong, plantaardig en fris.
  • De gerijpte mate rijpt, zoals de naam al zegt, 6 tot 24 maanden. Dat geeft een geconcentreerdere en uitgesprokener smaak.
  • De gebrande mate doorliep een branding op lage temperatuur, goed voor ronde en originele smaken die tegen koffie aan schurken.

Zin om de drie nuances te vergelijken? Ontdek dan onze Groene Mate, onze Gerijpte Mate en onze Gebrande Mate – of het Voordeelpakket Ontdekking waarin ze alle drie zitten.

De voordelen van mate

Deze warme drank is de afgelopen jaren enorm populair geworden. Net als thee en koffie groeit hij steeds meer uit tot een echte klassieker.

De vraag is dus: waarom zou je mate thee drinken?

de voordelen van mate

De voordelen van mate

Mate, een troef voor je dagelijkse welzijn

Het is aan te raden om deze Zuid-Amerikaanse warme drank elke dag te drinken, zowel 's ochtends als aan het begin van de middag. In de Zuid-Amerikaanse traditie wordt mate in verband gebracht met een goede spijsvertering na de maaltijd.

De cafeïne komt geleidelijk vrij en helpt je alert te blijven zonder de piek van koffie: daarom drinken mensen mate tegen vermoeidheid, lichamelijk of mentaal.

Mate als onderdeel van een afslankprogramma

Puur gedronken levert mate geen calorieën, en veel drinkers vinden dat hij een verzadigend effect heeft: hij vervangt prima een tussendoortje of een suikerhoudend drankje. Afvallen doe je er op zich niet van; wat je er echt van mag verwachten, leggen we uit in ons artikel afvallen met mate.

Mate en sport: een blik achter de schermen

Deze Zuid-Amerikaanse drank wint steeds meer terrein bij sporters en is een echte bondgenoot tijdens het sporten. Aanvankelijk dronk vooral de Zuid-Amerikaanse gemeenschap hem, denk aan Cavani, Di María of zelfs Messi, maar yerba mate verovert vandaag ook harten ver buiten die grenzen.

Mate wordt hogelijk gewaardeerd om zijn energiegevende deugden vóór een fysieke inspanning, maar net zo goed omdat hij na de inspanning hydrateert en mineralen aanlevert. Niet voor niets hoort mate bij het vaste ritueel vóór de wedstrijd van ene Antoine Griezmann.

griezmann mate

Antoine Griezmann en zijn mate vóór de wedstrijd

Hoe drink je mate?

Je kunt yerba de hele dag door drinken: 's ochtends, tussen de middag of halverwege de middag. Het is een stimulerende drank die energie en troost schenkt.

De hele dag mate drinken betekent ook het ritueel van het zetten omarmen.

Er bestaan namelijk traditionele manieren en modernere methodes, die mate deelt met thee en koffie.

In bepaalde situaties drink je mate dus een stuk praktischer. De bereiding hangt enkel af van jouw levensstijl en jouw bezigheden!

Mate zetten

Hoe zet je jouw mate? Dit zijn de belangrijkste manieren om deze Zuid-Amerikaanse warme drank klaar te maken.

De traditionele bereiding van mate

Voor de traditionele bereiding van mate heb je een paar onmisbare accessoires nodig:

  • Een matekalebas, oftewel matekopje, die dienstdoet als houder voor jouw blaadjes.
  • Een bombilla: een metalen materietje dat de blaadjes uit het water filtert.
  • Een yerba mate, bij voorkeur biologisch.

Vul jouw kalebas met yerba, giet er water bij terwijl je de kalebas kantelt, en klaar is Kees!

Wil je meer details? Bekijk dan onze bereidingstutorial:

De wat "modernere" methodes

Naast de traditionele bereiding heb je ook meerdere, wat "modernere" varianten.

Je kunt jouw warme drank namelijk net zo goed zetten met natuurlijke theezakjes, in een thee-ei of in een cafetière.

De natuurlijke theezakjes zijn het handigst. Je hebt alleen heet water nodig: laat het zakje een paar minuten trekken, precies zoals bij thee!

Wil je al onze recepten als theezakje proeven? Dan is de Geschenkdoos Ontdekking met 42 zakjes jouw ideale metgezel.

Nu weet je wat mate is. Wil je hem proeven, begin dan met onze biologische yerba mate of, als je net begint, met een complete mate-set, met kalebas en bombilla.

Verder lezen

Veelgestelde vragen

Wat is mate nu precies?
Mate is een traditionele Zuid-Amerikaanse drank, gemaakt door de gedroogde bladeren van Ilex paraguariensis te laten trekken, een subtropische hulstsoort. Je drinkt hem uit een kalebas met een bombilla, een filterrietje, en je giet dezelfde yerba de hele dag door opnieuw op.
Bevat mate cafeïne?
Ja. Mate bevat van nature cafeïne, samen met theobromine en tannines die de opname vertragen. Het resultaat: een geleidelijker en langduriger stimulans dan koffie, zonder de piek en de dip die erop volgt.
Hoe smaakt mate?
Mate heeft een plantaardige, kruidige smaak, met een uitgesproken bitterheid die bij de eerste slok verrast en daarna zachter wordt bij elke nieuwe opgieting. Afhankelijk van de gekozen yerba — groen, gerijpt of gebrand — vind je tonen van vers gras, gedroogde noten of koffie.

Zin om een uitzonderlijke biologische mate te proeven?

Ontdek onze yerbas, rechtstreeks geselecteerd bij onze producenten die zich inzetten voor agroforestry, en biologisch gecertificeerd.

Ontdek de winkel