Alexis · Fondateur d'YVY Maté
Voor wie er net mee begint, kan mate verwarrend zijn.
Voor liefhebbers is hij een groot genot.
Elke yerba mate heeft zijn eigen karakter: de een is plantaardig, de ander rokerig, meer of minder bitter, soms zacht of aards.
We ontdekken samen de verschillende smaaktexturen van mate.
Maar hoe smaakt mate nu eigenlijk? Hoe maak je deze drank zachter? En welke soorten mate bestaan er?
De smaak van mate
De smaak van mate is uniek en soms lastig te beschrijven. Net als bij koffie, wijn of zwarte thee is het een smaak die je pas met de tijd echt ontdekt.
Een smaak die je moet leren kennen
Bij de eerste kennismaking kan mate bitter smaken, zelfs een tikje overrompelend. Maar geen zorgen: je smaakpapillen wennen eraan. Hoe meer je ervan drinkt, hoe beter je de subtiliteiten gaat onderscheiden.
Sommige mensen zijn na de eerste slokken al verkocht, anderen hebben een paar pogingen nodig. Eén ding staat vast: het is een drank die je moet verdienen, en die dat rijkelijk terugbetaalt!
Waarom kan mate bitter zijn?
De bitterheid van mate hangt van veel factoren af:
De yerbasoort
De manier van telen
Het moment van de oogst
Het vakmanschap van de producent
Een yerba die vóór de rijping wordt geoogst en in de volle zon groeit, smaakt bijvoorbeeld veel bitterder.
Wil je meer weten over de factoren die de smaak van mate beïnvloeden, dan hebben we daar een compleet artikel over geschreven!
Een biologische mate: zacht en in balans
Onze biologische mate groeit in agroforestry, in de schaduw van de bomen, midden in de biodiversiteit.
Hij wordt om de twee jaar op rijpheid geoogst en ontwikkelt zo van nature zachtere en zoetere aroma's.
Het resultaat: een mate met een ronde smaak die lang in de mond blijft en een mooie aromatische complexiteit.
De 3 soorten mate
Er bestaan drie grote soorten yerba mate, elk met een heel eigen smaakprofiel.
De drie verschillende soorten mate
Groene Mate
Groene mate is de yerba die net geoogst is. Deze yerba is heel zacht, heel fris en plantaardig. Qua zachtheid komt hij dicht bij groene thee, maar hij onderscheidt zich door de heel bijzondere tonen die alleen mate heeft.
Gerijpte Mate
Gerijpte mate rijpt tussen de 3 en 24 maanden. Net als bij wijn, kaas of gedroogde vleeswaren geldt: hoe langer de rijping, hoe sterker de smaken zich concentreren en hoe verder ze afdrijven van de smaak van groene mate.
Wij laten onze yerba 24 maanden rijpen om een mooie bitterheid te krijgen, met een evenwichtige zoetheid, in balans gebracht door een afgemeten zuurtje en een afdronk van noten.
Gebrande Mate
Gebrande mate wijkt sterk af van de twee vorige soorten. Net als bij koffie of cacao worden de blaadjes gebrand volgens een specifiek recept. De brandtijd bepaalt in hoge mate de uiteindelijke smaak: je moet het branden tot in de puntjes beheersen om het beste uit de blaadjes te halen.
Het branden geeft de infusie een smaak die letterlijk tussen koffie en thee in ligt. Je proeft de kracht en de geroosterde, gekaramelliseerde tonen die zo typisch zijn voor koffie, in balans gebracht door de zachtheid van thee in de mond. Sommigen proeven er zelfs tonen van gerookte thee in.
Zin om de drie profielen te vergelijken? Ontdek onze Groene Mate, onze Gerijpte Mate en onze Gebrande Mate.
De verschillende manieren om mate te drinken — en hun invloed op de smaak
De bereidingswijze en het gebruikte drinkgerei hebben rechtstreeks invloed op de smaak van mate. Afhankelijk van de gekozen methode wordt de infusie intenser of milder, zachter of steviger.
Mate uit een kalebas: de meest authentieke ervaring
Mate op traditionele wijze drinken, uit een natuurlijke kalebas (vaak gemaakt van een gedroogde kalebasvrucht), levert een rijke smaakervaring op die steeds blijft evolueren.
Hoe dat komt? De kalebas zelf geeft een lichte houtige of aardse smaak af, die het aromatische profiel van de yerba mooi aanvult.
Bovendien wordt de drank vanzelf zachter zodra je jouw mate in meerdere opeenvolgende opgietingen drinkt. De eerste slokken zijn intens, geconcentreerd, soms bitter. Daarna, bij elke nieuwe vulling, geeft de yerba haar subtielere, rondere en evenwichtigere aroma's prijs.
👉 Tip voor beginners: je mag de eerste 2 of 3 slokken gerust uitspugen als je de bitterheid te sterk vindt. Dat doen veel liefhebbers wanneer ze krachtige yerbas ontdekken.
Een matekalebas
Mate in een theepot of theezakje: een zachtere infusie
Houd je van een eenvoudigere aanpak, dan kun je mate net als gewone thee laten trekken, met een theezakje of los, in een theepot of een infuser. Dat levert het volgende op:
- Een lichtere smaak
- Een beter controleerbare infusie
- Handig om te doseren of op smaak te brengen
Deze methode geeft een minder stevige drank, ideaal voor beginners of voor mensen die gevoelig zijn voor bitterheid. Zo voeg je ook heel makkelijk aroma's toe: munt, fruit, specerijen, enzovoort.
IJskoude mate (tereré): verfrissend en dorstlessend
Tereré, de ijskoude versie van mate, is razend populair in Paraguay. Je laat de yerba trekken in ijskoud water (soms op smaak gebracht met fruit of kruiden), wat een heel zachte en dorstlessende drank oplevert, perfect voor de zomer.
Deze methode dempt de bitterheid flink en laat de plantaardige en kruidige tonen van mate goed naar voren komen.
Hoe maak je mate zachter?
Vind je jouw mate te bitter? Of wil je deze drank laten proeven aan vrienden die hem nog niet kennen? Geen paniek! Hier zijn een paar simpele en doeltreffende trucs om de bitterheid van mate te verminderen en te genieten van een zachtere, aangenamere infusie.
1. De eerste slokken uitspugen
De eerste slokken zijn altijd het intenst: de yerba geeft dan een enorme concentratie smaken af, vaak flink bitter.
Ben je een beginner of gebruik je een intense yerba, spuug dan gerust de eerste 2 of 3 slokken uit. Zo kan de mate daarna vanzelf zachter worden.
2. De trektijd in de hand houden
Hoe langer mate trekt, hoe sterker en bitterder hij wordt. Het is dus essentieel dat je de yerba niet te lang laat trekken.
Gebruik daarnaast bij voorkeur water van 70–80 °C voor een evenwichtige infusie.
3. Een natuurlijke zoetmaker toevoegen
Net als bij koffie of thee kun je je mate zachter maken met suiker, honing of een natuurlijke siroop .
Tip: bereid je jouw mate in een kalebas, leg de zoetmaker dan in de holte in de yerba voordat je de bombilla erin steekt. Zo verspreidt hij zich beter.
4. Kiezen voor een mate met aroma's
Ben je een beginner of zoek je een toegankelijkere mate, ontdek dan zeker ons assortiment yerbas met aroma's: citroen, tropisch, zachte munt…
Perfecte alternatieven om de plant te leren waarderen zonder verrast te worden door een te uitgesproken bitterheid.
5. De smaak de tijd geven om te veranderen
Geef vooral niet op! Zelfs zonder toevoegingen verandert de smaak van mate vanzelf tijdens de opeenvolgende opgietingen.
De yerba wordt beetje bij beetje zachter en toont fijnere aroma's, soms plantaardig, soms licht zoet of houtig.
